Kaflar

8. Indusdalsmenningin

Þegar talað er um fyrstu stóru samfélögin sem urðu til í heiminum eru tvö slík samfélög gjarnan nefnd til sögunnar en það eru þau sem mynduðust í Egyptalandi og Mesópótamíu. Slík samfélagsmyndun átti sér þó einnig stað í kringum Indusfljót allt frá því um 3300 fyrir Krist.
Blómatími Indusdalsmenningarinnar, sem einnig er oft kölluð Harappa-menningin, var frá 2600 til 1900 f.Kr. á svæði sem í dag tilheyrir Pakistan og norðvesturhluta Indlands.
Indusdalsmenningin er einkum þekkt fyrir afar skipulagðar borgir eins og Harappa, Mohenjo-Daro og Dholavira. Borgirnar höfðu reglulegt gatnakerfi með beinum götum, vandað frárennsliskerfi og brunna fyrir hreint vatn, sem bendir til háþróaðs borgarskipulags og samfélagslegra umbóta.
Þrátt fyrir umfang þessarar menningar er enn ekki búið að ráða ritkerfi þeirra, Indus-letrið, sem fundist hefur á mörgum innsiglum og leirmunum. Það sem vitað er um samfélagið bendir hins vegar til friðsældar og mögulega dreifðrar valdskipunar, þar sem lítið hefur fundist um augljós valdatákn eins og hallir eða stríðsvopn.
Indusdalsfólkið virðist hafa stundað virk viðskipti, bæði innanlands og alþjóðlega, sérstaklega við Mesópótamíu og Persaflóasvæðið. Hafa innsigli þeirra fundist langt utan eigin landamæra. Auk verslunar var listsköpun merkileg með ýmsum fínum skúlptúrum og smástyttum, þar á meðal hinni frægu bronsmynd Dansandi stúlkunni frá Mohenjo-Daro og innsiglum með fígúrum af dýrum eins og nautum og fílum.
Um 1900 f.Kr. fór menningunni að hnigna, hugsanlega vegna náttúruhamfara eins og loftslagsbreytinga, flóða eða jarðskjálfta sem trufluðu búskap og viðskiptaleiðir.
Indusdalsmenningin leið undir lok án þess að skilja eftir sig skýrar ritheimildir eða nákvæma skýringu á falli sínu, en arfleifð hennar er enn metin sem lykilatriði í sögu menningarþróunar á Indlandsskaga.

Gagnvirk æfing (fjölvalsspurningar)

Ert þú tilbúin(n)?

Spurningar

1. Hvaða lönd eru í dag þar sem Indusdalsmenningin átti sér stað?
2. Hvað hefur menningin stundum verið kölluð?
3. Hvað var Mohenjo-Daro?
4. Hvenær var blómatími Indusdalsmenningarinnar?
5. Hvað bendir til þess að dreifð valdskipun hafi einkennt Indusdalsmenninguna?